iMyanmarHouse.com - Best Property Website for Myanmar
×

သံဆိပ္တက္ျခင္းဆိုတာ သံစူးတဲ႔အနာမွာ ေမးခုိင္ေရာဂါပိုး ၀င္ေရာက္ေပါက္ဖြားၿပီး ေမးခိုင္ေရာဂါျဖစ္ျခင္းေခၚ တယ္။ ငန္းဖမ္းတယ္ဆိုရာမွာ ေျမကိုင္တယ္ဆိုရာမွာလည္း ေမးခိုင္ေရာဂါ၀င္ျခင္းကိုဆိုလိုတယ္။ ေမးခုိင္ေရာဂါ ေခၚဆိုျခင္းမွာ ခႏၶာကုိယ္တစ္ခုလံုးအေၾကာမ်ား တက္ၿပီးပါးစပ္ဟမရ၊ သြားေစ႔မရေမးခိုင္ေနတာေၾကာင္႔ျဖစ္တယ္။

ေမးခိုင္ေရာဂါဟာ က်ားမ မေရြး၊ အရြယ္မေရြးျဖစ္တတ္တယ္။ ႏွစ္စဥ္ေမးခိုင္ေရာဂါျဖစ္သူ (၁၅၀၀)ခန္႔ရွိတယ္။ ေသဆံုးသူ (၅၀၀) ေလာက္ရွိတယ္။ ေမြးခါစေမးခိုင္ေရာဂါနဲ႔ အသက္ဆံုးရံႈးရတာမ်ိဳးလည္း ရွိႏိုင္တယ္။

ေမးခိုင္ရသည္႔အေၾကာင္းရင္း

ေမးခိုင္ဟာ ေရာဂါတစ္ရပ္မဟုတ္ပါ။ ယင္းရဲ႕ေနာက္ဆက္တြဲမွာ အေၾကာင္းအေထြေထြရွိတယ္။ ေမးရိုးနဲ႔ဦးေခါင္း ခြံဆက္တဲ႔ အဆစ္ေရာင္ရမ္းလို႔နာက်င္ျခင္း၊ ပါးစပ္မွာရွိတဲ႔ ပါေရာတစ္ (Parotids) အက်ိတ္ေရာင္ျခင္း၊ ပခ်ိတ္ တစ္၀ိုက္ျပည္တည္နာျဖစ္ျခင္း၊ စထရစ္နင္ (Strychnine) အဆိပ္သင္႔ျခင္း၊ ဦးေႏွာက္အေျမွးေရာင္ျခင္း၊ ေခြးရူး ျပန္ျခင္း၊ အေၾကာတက္ (Tietany) ေရာဂါတစ္မ်ိဳးျဖစ္ျခင္းနဲ႔ ေမးခုိင္ေရာဂါတို႔မွာ ပါးစပ္ဟမရဘဲေမးခိုင္တတ္ ျခင္းတို႔ရွိပါတယ္။ စိတ္အလိုမက်တဲ႔ေရာဂါမွာ လူနာဟာ စကားေျပာမရ ေမးခိုင္သလိုျဖစ္ေနတယ္။ အခ်ိဳ႕က သြားပိုးစားထားလို႔ ျပင္းထန္သြားကိုက္ျခင္း၊ အံဆံုးသြားေပါက္ျခင္းနဲ႔ ေမးရိုးထိခိုက္ဒဏ္ရာရျခင္း၊ အလြန္နာက်င္ တဲ႔ေရာင္ရမ္းျခင္း၊ ပါးစပ္ဟမရဘဲေမးခိုင္သလိုမ်ိဳး ျဖစ္ေနတတ္ပါတယ္။

ျဖစ္ေပၚပံု

ေမးခိုင္ေရာဂါျဖစ္ရျခင္းမွာ ေမးခိုင္ေရာဂါပိုး (Clostridium tetani) ေခၚေမးခိုင္ဘက္တီးရီးယားတစ္မ်ိဳးေၾကာင္႔ ျဖစ္တယ္။ ယင္းေရာဂါပိုးကို အနဳစိပ္မွန္ဘီလူးနဲ႔ၾကည္႔မွ ျမင္ႏုိင္တယ္။ ႏွလံုးပါတဲ႔တုတ္ေခ်ာင္း (မီးျခစ္ဆံ)ပံုစံမ်ိဳး ေတြ႔ရပါတယ္။ ယင္းေရာဂါပိုးဟာ အလိုအေလ်ာက္လူသားတို႔ခႏၶာကိုယ္တြင္း ေဖာက္ထြင္း၀င္ေရာက္ျခင္းမရွိ ဘူး။ ခႏၶာကိုယ္ရဲ႕ ခံစစ္တံခါးဖြင္႔ရင္ ဒဏ္ရာအနာတရမ်ားမွ၀င္ေရာက္ေလ႔ရွိတယ္။ သံစူး၊ အပ္စူးတဲ႔အေပါက္ က်ဥ္းလို႔နက္ရိႈင္းတဲ႔အနာနဲ႔ ဒဏ္ရာအေသးအဖြဲမွ၊ စုပ္ျပဲဒဏ္ရာႀကီးအထိ ဖုန္မႈန္႔နဲ႔သိပ္ျခင္း၊ မသန္႔ရွင္းတဲ႔အ၀တ္ နဲ႔စည္းျခင္းကတစ္ဆင္႔ေရာဂါပိုး ခႏၶာကိုယ္တြင္း၀င္ေရာက္ေလ႔ရွိတယ္။

ေအာက္စီဂ်င္ဓာတ္မရွိတဲ႔ေနရာမ်ိဳးမွာ ပြားမ်ားေလ႔ရွိၿပီး ေမးခုိင္ေရာဂါပိုးဟာ အနာဒဏ္ရာမ်ိဳးမွာ ပိုမိုေပါက္ဖြား လာၾကတယ္။ ကေလးမီးဖြားျခင္း၊ ကေလးပ်က္က်ျခင္းတို႔မွာ မသန္႔ရွင္းတဲ႔အသုံုးအေဆာင္ပစၥည္းမ်ား သံုးမိရင္ သားအိမ္နံရံမွ ေသြးေၾကာမွတစ္ဆင္႔ေရာဂါပိုးမ်ား ခႏၶာကိုယ္တြင္း၀င္ေရာက္လာတယ္။ ခ်က္ႀကိဳးျဖတ္ရာမွာမ သန္႔ရွင္းျခင္း၊ ခ်က္မေၾကြမီ ခ်က္တိုင္ထဲမသန္႔ရွင္းတဲ႔ နႏြင္းသိပ္ျခင္းတို႔ဟာ ကေလးကိုယ္တြင္းကိုေမးခိုင္ေရာဂါ ပိုး၀င္ေရာက္ႏုိင္ျခင္းပဲျဖစ္တယ္။ မသန္႔ရွင္းတဲ႔ ခြဲစိပ္ခန္းမွာ မသန္႔ရွင္းတဲ႔ပစၥည္းကိရိယာမွတစ္ဆင္႔ ေမးခိုင္ေရာဂါ ပိုးကူးစက္ႏုိင္တယ္။

ေမးခိုင္ေရာဂါဟာ ခႏၶာကိုယ္တြင္း၀င္ေရာက္ၿပီး အနည္းဆံုး (၂) ရက္မွ (၂၁) ရက္အတြင္းရက္သတၱပတ္ တစ္ ပတ္နွစ္ပတ္အတြင္း ေပၚေပါက္ေလ႔ရွိတယ္။ ေရွးဦးစြာကိုယ္လက္မအီမသာနဲ႔ ေနမထိထိုင္မသာျဖစ္ၿပီး စိတ္ထဲမွ တစ္ခုခုကိုေၾကာက္လန္႔ေလ႔ရွိတယ္။ ယင္းေနာက္ခႏၶာကိုယ္တစ္ခုလံုး အေၾကာမ်ားတင္းလာၿပီး ပါးစပ္မဟႏုိင္ ဘဲေစ႔ၿပီးေမးခုိင္ေလ႔ရွိတယ္။ မ်က္ႏွာမွာအေၾကာေတြတင္းေနလို႔ ငိုမရရယ္မရျပံဳးၿဖီးၿဖီးမ်က္နွာ (Sardonic Facies) ျဖစ္ေနေလ႔ရွိတယ္။ တစ္ခ်က္တစ္ခ်က္မ်ာအေၾကာမ်ားဆြဲကာ တစ္ကုိယ္လံုးေတာင္႔တင္းၿပီး ေက်ာ ေကာ႔ရင္ေကာ႔ျဖစ္ကာ ပက္လက္လွန္ေနတဲ႔အခါ ေခါင္းနဲ႔ေျခမ်ားသာအိပ္ယာနဲ႔ထိၿပီး ေကြးေကာက္ကာေအာက္ ကိုလက္သြင္းရတဲ႔အထိ (Opisthotonus) ေတာင္႔တင္းေနတတ္တယ္။

ေရလည္းေသာက္မရ ခံစားရတဲ႔ေ၀ဒနာကိုစကားနဲ႔ေျပာမျပႏုိင္ ေ၀ဒနာကိုမခ်ိမဆံ႔ခံစားရေလ႔ရွိတယ္။ ပတ္၀န္း က်င္ဆူညံတဲ႔အသံနဲ႔ အလင္းေရာင္စတဲ႔ လႈ႔ံေဆာ္မႈမ်ားနဲ႔ႀကံဳေတြ႔ရရင္ ယင္းကိုတစ္စံုတစ္ေယာက္ကလာထိမိရင္ ပိုၿပီးအေၾကာတတ္တယ္။ ေနာက္ဆံုးအေၾကာဆက္တိုက္တက္ၿပီး အသက္ရႈမရဘဲ ခႏၶာကိုယ္တြင္းလိုအပ္တဲ႔ ေအာက္စီဂ်င္ဓာတ္ လံုလံုေလာက္ေလာက္မရလို႔ အသက္ဆံုးရံႈးရတယ္။ တစ္ခါတစ္ရံ အဆုတ္အေအးမိျခင္းပါ တြဲေနတယ္။ အခ်ိဳ႕မွာ ေမးခိုင္ေရာဂါပိုးအဆိပ္ေၾကာင္႔ ႏွလံုးၾကြက္သားေရာင္ၿပီး ရုတ္တရက္နွလံုးေသြးရပ္ေသ ဆံုးရတယ္။

ေမးခိုင္ေရာဂါျဖစ္ရင္

ေမးခိုင္ေရာဂါဟာ အသက္အႏၱရာယ္နဲ႔အလြန္နီးစပ္လို႔ ေၾကာက္စဖြယ္ေရာဂါျဖစ္တယ္။ လူတစ္ဦးတစ္ေယာက္စ တင္ၿပီးပါးစပ္ဖြင္႔မရဘဲ ေမးခိုင္ေရာဂါခံစားေနရတဲ႔အခ်ိန္မွာ ေဆးရံုအျမန္ပို႔လွ်င္ခ်မ္းသာရာရႏိုင္တယ္။ ခႏၶာ ကိုယ္တစ္ခုလံုးေတာင္႔တင္းေနမွ ေဆးရံုပို႔ရင္မလြယ္ကူႏိုင္ပါ။ ေဆးရံုမွာတတ္ကၽြမ္းတဲ႔ဆရာ၀န္တို႔က အဆိပ္ေျဖ ေဆး (ATS) ထိုးေပးျခင္း၊ အေၾကာတက္ရပ္ဖို႔ျပဳလုပ္ျခင္း၊ ေမးခုိင္ေရာဂါပိုးမ်ားကို ပဋိဇီ၀ေဆးမ်ားအစြမ္းနဲ႔ေသ ေစျခင္း၊ လိုအပ္ရင္ေအာက္စီဂ်င္ေပးျခင္းစတဲ႔ နည္းမ်ိဳးစံုနဲ႔ကယ္ဆယ္ကုသေပးနုိင္ပါတယ္။

သံဆိပ္ေျဖေဆးသဘာ၀

သံဆိပ္ေျဖေဆးလို႔လူသိမ်ားတဲ႔ေဆးမွာ ေအတီအက္စ္ ေခၚေမးခိုင္ေရာဂါအဆိပ္ေျဖေဆးျဖစ္တယ္။ ထိခိုက္ဒဏ္ ရာ၊ အနာတရ၊ တစ္ခုခုျဖစ္ရင္မရရေအာင္ရွာေဖြၿပီး ထိုးတတ္တယ္။ ေအတီအက္စ္မထိုးလိုက္ရလို႔ ေမးခိုင္ျဖစ္ ၿပီး ေသဆံုးသြားရပါတယ္။ ေအတီအက္စ္ရရွိဖို႔ ေမးခိုင္ေရာဂါပိုးမွ အဆိပ္တခ်ိဳ႕ယူၿပီးျမင္းရဲ႕ကိုယ္ထဲ ထိုးသြင္းရ တယ္။ ျမင္းရဲ႕ခႏၶာကိုယ္မွ ယင္းအဆိပ္တို႔ခုခံတိုက္ခိုက္ဖို႔ အဆိပ္ေျဖတဲ႔ဓာတ္မ်ားထုတ္လုပ္တယ္။ ယင္းအခါ ျမင္းရဲ႕ေသြးမွ အဆိပ္ေျဖတဲ႔ဓာတ္မ်ားပါေနတဲ႔ ေသြးရည္ၾကည္ (Serum) ကိုထုတ္ယူျခင္းနဲ႔ (ATS) ရရွိပါတယ္။ ေအတီအက္စ္ေဆးဟာ လူတို႔အသက္ေပါင္းမ်ားစြာ ကယ္တင္ႏိုင္ေပမယ္႔ေမးခိုင္ေရာဂါ ကာကြယ္ေအာင္ဆက္ ကုသရာမွာသာသံုးသင္႔တယ္။ ဒဏ္ရာအနာတစ္ခုခုျဖစ္ရင္ ယင္းကိုေဆးထိုးေပးဖို႔မလိုပါ။ ေအတီအက္စ္ရဲ႕ကာ ကြယ္ႏုိင္မႈသက္တမ္းဟာ ရက္ပိုင္းေလာက္ပဲခံလို႔ တိုေတာင္းၿပီးကာကြယ္ႏုိင္မႈလည္း အျပည္႔အ၀မေပးနိုင္ေပ။ ေအတီအက္စ္ေဆးဟာ အခ်ိဳ႕လူမ်ားနဲ႔မတည္႔ဘူး။ ယင္းေဆးကိုထိုးၿပီးတဲ႔အခါ ဓာတ္မတည္႔ျခင္းေၾကာင္႔ အဖုအ ပိမ္႔မ်ားထၿပီးတစ္ကိုယ္လံုးယားေနတယ္။ အသက္ရႈက်ပ္ၿပီး ဒုကၡေရာက္ရတာ၊ ေျဖေဆးမထိုးႏိုင္မီေသဆံုးသြား တတ္တယ္။ ေဆးနဲ႔တည္႔မတည္႔စမ္းၿပီးမွ ေဆးထိုးသင္႔ပါတယ္။

ယင္းေဆးထိုးထားရင္ ေမးခိုင္ေရာဂါအျဖစ္ လံုးလံုးစိတ္ခ်ၿပီလို႔မဆိုႏိုင္ပါ။ ပထမအႀကိမ္ ေအတီအက္စ္ထိုးၿပီးရင္ ေမးခိုင္ေရာဂါရပါက လူနာဟာယင္းနဲ႔မတည္႔ျဖစ္ၿပီး ေရာဂါကုသရာမွာခက္ခဲသြားရတယ္။ အမွန္တကယ္ေမးခုိင္ ေရာဂါမွကာကြယ္ႏိုင္တဲ႔ ေဆးအစစ္မ်ား (ATT- Anti-tetanus toxoid) ေမးခုိင္ေရာဂါကာကြယ္ေဆးျဖစ္တယ္။ ယင္းေဆးမွာလူကိုအႏၱရာယ္ျပဳႏုိင္တဲ႔ ေမးခုိင္ပိုးရဲ႕အဆိပ္ကို ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲျခင္းနဲ႔ အႏၱရာယ္ျဖစ္ေစတဲ႔အပိုင္း ကိုဖယ္ရွားၿပီး ခႏၶာကိုယ္မွာ ေအတီအက္စ္ထုတ္လုပ္ဖို႔ လႈံ႕ေဆာ္ေပးတဲ႔အပိုင္းပါ၀င္တယ္။ အေကာင္းဆံုးေမးခုိင္ ကာကြယ္နည္းက မိမိကိုယ္ခံအားစြမ္းအားၿပီးေစျခင္းျဖစ္တယ္။ ယခုအခါေအတီတီ (ATT) ကိုအသံုးမ်ားလာ တယ္။ ေမးခိုင္ေရာဂါဟာ အသက္အႏၱရာယ္နဲ႔နီးတယ္။ ေရာဂါမျဖစ္ေအာင္ကာကြယ္တဲ႔ေနရာမွာ သံစတဲ႔အခၽြန္ မ်ားမစူးေစဖို႔၊ ကေလးမီးဖြားရင္ေတြ႔ကရာ ဓား၊ ႏွီးေၾကာနဲ႔ “ခ်က္ႀကိဳး”မလွီးျဖတ္ဖို႔လုိပါတယ္။ ေပါ႔ေပါ႔ဆဆမေန ဘဲေမးခိုင္ကာကြယ္ေဆး ထိုးႏွံေပးဖို႔လိုတယ္။ သံစူးရင္ အနာကိုေရေႏြးႏွင္႔ေဆးကာ၊ ဖုန္မႈန္႔မ်ားကင္းေအာင္ လုပ္ၿပီးအရက္ပ်ံစြတ္ကာ၊ ပလာစတာနဲ႔ပိတ္ထားရမယ္။ ေမးခုိင္ကာကြယ္ေဆးထိုးနွံေပးရပါမယ္။ ကေလးမီးဖြား ရင္လည္း”အရပ္လက္သည္”နဲ႔ မေမြးဘဲသင္တန္းဆင္း ဆရာ၊ ဆရာမ၊ ဆရာ၀န္တို႔နဲ႔ေမြးဖြားသင္႔ပါတယ္။

ေမြးစကေလးအသက္ (၂)လ (၄)လနဲ႔ (၆)လမွာေရာဂါအမ်ိဳးမ်ိဳးကာကြယ္ေဆး ဆံုဆို႔၊ ၾကက္ညွာ၊ ေမးခိုင္၊ အသည္းေရာင္ဘီ၊ ဦးေႏွာက္အေျမွးေရာင္ကာကြယ္ေဆး ထိုးနွံေပးကာ ပိုလီယိုကာကြယ္ေဆးတိုက္ေကၽြးဖို႔လုိ အပ္တယ္။ အသက္ (၉)လနဲ႔တစ္ႏွစ္ခြဲအရြယ္မွာ ၀က္သက္ကာကြယ္ေဆးထိုးဖို႔လိုလာၿပီး အသက္(၂)လအရြယ္ မွာ ဘီစီဂ်ီ (BCG) ထိုးႏွံဖို႔လိုအပ္တယ္။ ကိုယ္၀န္ေဆာင္ကာလ (၆)လ(၉)လမွာ (၂)ႀကိမ္ေနာက္ထပ္ေနာက္ ထပ္ (၆)လၾကာမွာေမးခုိင္ကာကြယ္ေဆးထိုးဖို႔ လိုအပ္ပါတယ္။

က်န္းမာေရးႏွင္႔အညီ ကေလးဘ၀မွအစ ကေလးဘ၀ကာကြယ္ေဆးအျပည္႔အ၀ထိုးျခင္း၊ ကိုယ္၀န္ေဆာင္ဘ၀ ေမးခိုင္ကာကြယ္ေဆးအျပည္႔ထိုးႏွံေပးျခင္းက ေမးခိုင္ေရာဂါအႏၱရာယ္မွ ကာကြယ္ႏုိင္ပါတယ္။ ရွနာ၊ သံစူး၊ အပ္ စူးနထိခိုက္ဒဏ္ရာရတိုင္း ေမးခိုင္္ကာကြယ္ေဆးထိုးနွံဖု႔ိ လူတိုင္းအသိရွိဖို႔လိုပါတယ္။

ဖိုးသူေတာ္ (www.phothutaw.com)
Credit:  ေဒါက္တာလြင္သန္႔

#Unicode Version#
သံဆိပ်တက်ခြင်းဆိုတာ သံစူးတဲ့အနာမှာ မေးခိုင်ရောဂါပိုး ဝင်ရောက်ပေါက်ဖွားပြီး မေးခိုင်ရောဂါဖြစ်ခြင်းခေါ် တယ်။ ငန်းဖမ်းတယ်ဆိုရာမှာ မြေကိုင်တယ်ဆိုရာမှာလည်း မေးခိုင်ရောဂါဝင်ခြင်းကိုဆိုလိုတယ်။ မေးခိုင်ရောဂါ ခေါ်ဆိုခြင်းမှာ ခန္ဓာကိုယ်တစ်ခုလုံးအကြောများ တက်ပြီးပါးစပ်ဟမရ၊ သွားစေ့မရမေးခိုင်နေတာကြောင့်ဖြစ်တယ်။

မေးခိုင်ရောဂါဟာ ကျားမ မရွေး၊ အရွယ်မရွေးဖြစ်တတ်တယ်။ နှစ်စဉ်မေးခိုင်ရောဂါဖြစ်သူ (၁၅၀၀)ခန့်ရှိတယ်။ သေဆုံးသူ (၅၀၀) လောက်ရှိတယ်။ မွေးခါစမေးခိုင်ရောဂါနဲ့ အသက်ဆုံးရှုံးရတာမျိုးလည်း ရှိနိုင်တယ်။

မေးခိုင်ရသည့်အကြောင်းရင်း

မေးခိုင်ဟာ ရောဂါတစ်ရပ်မဟုတ်ပါ။ ယင်းရဲ့နောက်ဆက်တွဲမှာ အကြောင်းအထွေထွေရှိတယ်။ မေးရိုးနဲ့ဦးခေါင်း ခွံဆက်တဲ့ အဆစ်ရောင်ရမ်းလို့နာကျင်ခြင်း၊ ပါးစပ်မှာရှိတဲ့ ပါရောတစ် (Parotids) အကျိတ်ရောင်ခြင်း၊ ပချိတ် တစ်ဝိုက်ပြည်တည်နာဖြစ်ခြင်း၊ စထရစ်နင် (Strychnine) အဆိပ်သင့်ခြင်း၊ ဦးနှောက်အမြှေးရောင်ခြင်း၊ ခွေးရူး ပြန်ခြင်း၊ အကြောတက် (Tietany) ရောဂါတစ်မျိုးဖြစ်ခြင်းနဲ့ မေးခိုင်ရောဂါတို့မှာ ပါးစပ်ဟမရဘဲမေးခိုင်တတ် ခြင်းတို့ရှိပါတယ်။ စိတ်အလိုမကျတဲ့ရောဂါမှာ လူနာဟာ စကားပြောမရ မေးခိုင်သလိုဖြစ်နေတယ်။ အချို့က သွားပိုးစားထားလို့ ပြင်းထန်သွားကိုက်ခြင်း၊ အံဆုံးသွားပေါက်ခြင်းနဲ့ မေးရိုးထိခိုက်ဒဏ်ရာရခြင်း၊ အလွန်နာကျင် တဲ့ရောင်ရမ်းခြင်း၊ ပါးစပ်ဟမရဘဲမေးခိုင်သလိုမျိုး ဖြစ်နေတတ်ပါတယ်။

ဖြစ်ပေါ်ပုံ

မေးခိုင်ရောဂါဖြစ်ရခြင်းမှာ မေးခိုင်ရောဂါပိုး (Clostridium tetani) ခေါ်မေးခိုင်ဘက်တီးရီးယားတစ်မျိုးကြောင့် ဖြစ်တယ်။ ယင်းရောဂါပိုးကို အနုစိပ်မှန်ဘီလူးနဲ့ကြည့်မှ မြင်နိုင်တယ်။ နှလုံးပါတဲ့တုတ်ချောင်း (မီးခြစ်ဆံ)ပုံစံမျိုး တွေ့ရပါတယ်။ ယင်းရောဂါပိုးဟာ အလိုအလျောက်လူသားတို့ခန္ဓာကိုယ်တွင်း ဖောက်ထွင်းဝင်ရောက်ခြင်းမရှိ ဘူး။ ခန္ဓာကိုယ်ရဲ့ ခံစစ်တံခါးဖွင့်ရင် ဒဏ်ရာအနာတရများမှဝင်ရောက်လေ့ရှိတယ်။ သံစူး၊ အပ်စူးတဲ့အပေါက် ကျဉ်းလို့နက်ရှိုင်းတဲ့အနာနဲ့ ဒဏ်ရာအသေးအဖွဲမှ၊ စုပ်ပြဲဒဏ်ရာကြီးအထိ ဖုန်မှုန့်နဲ့သိပ်ခြင်း၊ မသန့်ရှင်းတဲ့အဝတ် နဲ့စည်းခြင်းကတစ်ဆင့်ရောဂါပိုး ခန္ဓာကိုယ်တွင်းဝင်ရောက်လေ့ရှိတယ်။

အောက်စီဂျင်ဓာတ်မရှိတဲ့နေရာမျိုးမှာ ပွားများလေ့ရှိပြီး မေးခိုင်ရောဂါပိုးဟာ အနာဒဏ်ရာမျိုးမှာ ပိုမိုပေါက်ဖွား လာကြတယ်။ ကလေးမီးဖွားခြင်း၊ ကလေးပျက်ကျခြင်းတို့မှာ မသန့်ရှင်းတဲ့အသုံးအဆောင်ပစ္စည်းများ သုံးမိရင် သားအိမ်နံရံမှ သွေးကြောမှတစ်ဆင့်ရောဂါပိုးများ ခန္ဓာကိုယ်တွင်းဝင်ရောက်လာတယ်။ ချက်ကြိုးဖြတ်ရာမှာမ သန့်ရှင်းခြင်း၊ ချက်မကြွေမီ ချက်တိုင်ထဲမသန့်ရှင်းတဲ့ နနွင်းသိပ်ခြင်းတို့ဟာ ကလေးကိုယ်တွင်းကိုမေးခိုင်ရောဂါ ပိုးဝင်ရောက်နိုင်ခြင်းပဲဖြစ်တယ်။ မသန့်ရှင်းတဲ့ ခွဲစိပ်ခန်းမှာ မသန့်ရှင်းတဲ့ပစ္စည်းကိရိယာမှတစ်ဆင့် မေးခိုင်ရောဂါ ပိုးကူးစက်နိုင်တယ်။

မေးခိုင်ရောဂါဟာ ခန္ဓာကိုယ်တွင်းဝင်ရောက်ပြီး အနည်းဆုံး (၂) ရက်မှ (၂၁) ရက်အတွင်းရက်သတ္တပတ် တစ် ပတ်နှစ်ပတ်အတွင်း ပေါ်ပေါက်လေ့ရှိတယ်။ ရှေးဦးစွာကိုယ်လက်မအီမသာနဲ့ နေမထိထိုင်မသာဖြစ်ပြီး စိတ်ထဲမှ တစ်ခုခုကိုကြောက်လန့်လေ့ရှိတယ်။ ယင်းနောက်ခန္ဓာကိုယ်တစ်ခုလုံး အကြောများတင်းလာပြီး ပါးစပ်မဟနိုင် ဘဲစေ့ပြီးမေးခိုင်လေ့ရှိတယ်။ မျက်နှာမှာအကြောတွေတင်းနေလို့ ငိုမရရယ်မရပြုံးဖြီးဖြီးမျက်နှာ (Sardonic Facies) ဖြစ်နေလေ့ရှိတယ်။ တစ်ချက်တစ်ချက်မျာအကြောများဆွဲကာ တစ်ကိုယ်လုံးတောင့်တင်းပြီး ကျော ကော့ရင်ကော့ဖြစ်ကာ ပက်လက်လှန်နေတဲ့အခါ ခေါင်းနဲ့ခြေများသာအိပ်ယာနဲ့ထိပြီး ကွေးကောက်ကာအောက် ကိုလက်သွင်းရတဲ့အထိ (Opisthotonus) တောင့်တင်းနေတတ်တယ်။

ရေလည်းသောက်မရ ခံစားရတဲ့ဝေဒနာကိုစကားနဲ့ပြောမပြနိုင် ဝေဒနာကိုမချိမဆံ့ခံစားရလေ့ရှိတယ်။ ပတ်ဝန်း ကျင်ဆူညံတဲ့အသံနဲ့ အလင်းရောင်စတဲ့ လှုံ့ဆော်မှုများနဲ့ကြုံတွေ့ရရင် ယင်းကိုတစ်စုံတစ်ယောက်ကလာထိမိရင် ပိုပြီးအကြောတတ်တယ်။ နောက်ဆုံးအကြောဆက်တိုက်တက်ပြီး အသက်ရှုမရဘဲ ခန္ဓာကိုယ်တွင်းလိုအပ်တဲ့ အောက်စီဂျင်ဓာတ် လုံလုံလောက်လောက်မရလို့ အသက်ဆုံးရှုံးရတယ်။ တစ်ခါတစ်ရံ အဆုတ်အအေးမိခြင်းပါ တွဲနေတယ်။ အချို့မှာ မေးခိုင်ရောဂါပိုးအဆိပ်ကြောင့် နှလုံးကြွက်သားရောင်ပြီး ရုတ်တရက်နှလုံးသွေးရပ်သေ ဆုံးရတယ်။

မေးခိုင်ရောဂါဖြစ်ရင်

မေးခိုင်ရောဂါဟာ အသက်အန္တရာယ်နဲ့အလွန်နီးစပ်လို့ ကြောက်စဖွယ်ရောဂါဖြစ်တယ်။ လူတစ်ဦးတစ်ယောက်စ တင်ပြီးပါးစပ်ဖွင့်မရဘဲ မေးခိုင်ရောဂါခံစားနေရတဲ့အချိန်မှာ ဆေးရုံအမြန်ပို့လျှင်ချမ်းသာရာရနိုင်တယ်။ ခန္ဓာ ကိုယ်တစ်ခုလုံးတောင့်တင်းနေမှ ဆေးရုံပို့ရင်မလွယ်ကူနိုင်ပါ။ ဆေးရုံမှာတတ်ကျွမ်းတဲ့ဆရာဝန်တို့က အဆိပ်ဖြေ ဆေး (ATS) ထိုးပေးခြင်း၊ အကြောတက်ရပ်ဖို့ပြုလုပ်ခြင်း၊ မေးခိုင်ရောဂါပိုးများကို ပဋိဇီဝဆေးများအစွမ်းနဲ့သေ စေခြင်း၊ လိုအပ်ရင်အောက်စီဂျင်ပေးခြင်းစတဲ့ နည်းမျိုးစုံနဲ့ကယ်ဆယ်ကုသပေးနိုင်ပါတယ်။

သံဆိပ်ဖြေဆေးသဘာဝ

သံဆိပ်ဖြေဆေးလို့လူသိများတဲ့ဆေးမှာ အေတီအက်စ် ခေါ်မေးခိုင်ရောဂါအဆိပ်ဖြေဆေးဖြစ်တယ်။ ထိခိုက်ဒဏ် ရာ၊ အနာတရ၊ တစ်ခုခုဖြစ်ရင်မရရအောင်ရှာဖွေပြီး ထိုးတတ်တယ်။ အေတီအက်စ်မထိုးလိုက်ရလို့ မေးခိုင်ဖြစ် ပြီး သေဆုံးသွားရပါတယ်။ အေတီအက်စ်ရရှိဖို့ မေးခိုင်ရောဂါပိုးမှ အဆိပ်တချို့ယူပြီးမြင်းရဲ့ကိုယ်ထဲ ထိုးသွင်းရ တယ်။ မြင်းရဲ့ခန္ဓာကိုယ်မှ ယင်းအဆိပ်တို့ခုခံတိုက်ခိုက်ဖို့ အဆိပ်ဖြေတဲ့ဓာတ်များထုတ်လုပ်တယ်။ ယင်းအခါ မြင်းရဲ့သွေးမှ အဆိပ်ဖြေတဲ့ဓာတ်များပါနေတဲ့ သွေးရည်ကြည် (Serum) ကိုထုတ်ယူခြင်းနဲ့ (ATS) ရရှိပါတယ်။ အေတီအက်စ်ဆေးဟာ လူတို့အသက်ပေါင်းများစွာ ကယ်တင်နိုင်ပေမယ့်မေးခိုင်ရောဂါ ကာကွယ်အောင်ဆက် ကုသရာမှာသာသုံးသင့်တယ်။ ဒဏ်ရာအနာတစ်ခုခုဖြစ်ရင် ယင်းကိုဆေးထိုးပေးဖို့မလိုပါ။ အေတီအက်စ်ရဲ့ကာ ကွယ်နိုင်မှုသက်တမ်းဟာ ရက်ပိုင်းလောက်ပဲခံလို့ တိုတောင်းပြီးကာကွယ်နိုင်မှုလည်း အပြည့်အဝမပေးနိုင်ပေ။ အေတီအက်စ်ဆေးဟာ အချို့လူများနဲ့မတည့်ဘူး။ ယင်းဆေးကိုထိုးပြီးတဲ့အခါ ဓာတ်မတည့်ခြင်းကြောင့် အဖုအ ပိမ့်များထပြီးတစ်ကိုယ်လုံးယားနေတယ်။ အသက်ရှုကျပ်ပြီး ဒုက္ခရောက်ရတာ၊ ဖြေဆေးမထိုးနိုင်မီသေဆုံးသွား တတ်တယ်။ ဆေးနဲ့တည့်မတည့်စမ်းပြီးမှ ဆေးထိုးသင့်ပါတယ်။

ယင်းဆေးထိုးထားရင် မေးခိုင်ရောဂါအဖြစ် လုံးလုံးစိတ်ချပြီလို့မဆိုနိုင်ပါ။ ပထမအကြိမ် အေတီအက်စ်ထိုးပြီးရင် မေးခိုင်ရောဂါရပါက လူနာဟာယင်းနဲ့မတည့်ဖြစ်ပြီး ရောဂါကုသရာမှာခက်ခဲသွားရတယ်။ အမှန်တကယ်မေးခိုင် ရောဂါမှကာကွယ်နိုင်တဲ့ ဆေးအစစ်များ (ATT- Anti-tetanus toxoid) မေးခိုင်ရောဂါကာကွယ်ဆေးဖြစ်တယ်။ ယင်းဆေးမှာလူကိုအန္တရာယ်ပြုနိုင်တဲ့ မေးခိုင်ပိုးရဲ့အဆိပ်ကို ပြုပြင်ပြောင်းလဲခြင်းနဲ့ အန္တရာယ်ဖြစ်စေတဲ့အပိုင်း ကိုဖယ်ရှားပြီး ခန္ဓာကိုယ်မှာ အေတီအက်စ်ထုတ်လုပ်ဖို့ လှုံ့ဆော်ပေးတဲ့အပိုင်းပါဝင်တယ်။ အကောင်းဆုံးမေးခိုင် ကာကွယ်နည်းက မိမိကိုယ်ခံအားစွမ်းအားပြီးစေခြင်းဖြစ်တယ်။ ယခုအခါအေတီတီ (ATT) ကိုအသုံးများလာ တယ်။ မေးခိုင်ရောဂါဟာ အသက်အန္တရာယ်နဲ့နီးတယ်။ ရောဂါမဖြစ်အောင်ကာကွယ်တဲ့နေရာမှာ သံစတဲ့အချွန် များမစူးစေဖို့၊ ကလေးမီးဖွားရင်တွေ့ကရာ ဓား၊ နှီးကြောနဲ့ “ချက်ကြိုး”မလှီးဖြတ်ဖို့လိုပါတယ်။ ပေါ့ပေါ့ဆဆမနေ ဘဲမေးခိုင်ကာကွယ်ဆေး ထိုးနှံပေးဖို့လိုတယ်။ သံစူးရင် အနာကိုရေနွေးနှင့်ဆေးကာ၊ ဖုန်မှုန့်များကင်းအောင် လုပ်ပြီးအရက်ပျံစွတ်ကာ၊ ပလာစတာနဲ့ပိတ်ထားရမယ်။ မေးခိုင်ကာကွယ်ဆေးထိုးနှံပေးရပါမယ်။ ကလေးမီးဖွား ရင်လည်း”အရပ်လက်သည်”နဲ့ မမွေးဘဲသင်တန်းဆင်း ဆရာ၊ ဆရာမ၊ ဆရာဝန်တို့နဲ့မွေးဖွားသင့်ပါတယ်။

မွေးစကလေးအသက် (၂)လ (၄)လနဲ့ (၆)လမှာရောဂါအမျိုးမျိုးကာကွယ်ဆေး ဆုံဆို့၊ ကြက်ညှာ၊ မေးခိုင်၊ အသည်းရောင်ဘီ၊ ဦးနှောက်အမြှေးရောင်ကာကွယ်ဆေး ထိုးနှံပေးကာ ပိုလီယိုကာကွယ်ဆေးတိုက်ကျွေးဖို့လို အပ်တယ်။ အသက် (၉)လနဲ့တစ်နှစ်ခွဲအရွယ်မှာ ဝက်သက်ကာကွယ်ဆေးထိုးဖို့လိုလာပြီး အသက်(၂)လအရွယ် မှာ ဘီစီဂျီ (BCG) ထိုးနှံဖို့လိုအပ်တယ်။ ကိုယ်ဝန်ဆောင်ကာလ (၆)လ(၉)လမှာ (၂)ကြိမ်နောက်ထပ်နောက် ထပ် (၆)လကြာမှာမေးခိုင်ကာကွယ်ဆေးထိုးဖို့ လိုအပ်ပါတယ်။

ကျန်းမာရေးနှင့်အညီ ကလေးဘဝမှအစ ကလေးဘဝကာကွယ်ဆေးအပြည့်အဝထိုးခြင်း၊ ကိုယ်ဝန်ဆောင်ဘ၀ မေးခိုင်ကာကွယ်ဆေးအပြည့်ထိုးနှံပေးခြင်းက မေးခိုင်ရောဂါအန္တရာယ်မှ ကာကွယ်နိုင်ပါတယ်။ ရှနာ၊ သံစူး၊ အပ် စူးနထိခိုက်ဒဏ်ရာရတိုင်း မေးခိုင်ကာကွယ်ဆေးထိုးနှံဖု့ိ လူတိုင်းအသိရှိဖို့လိုပါတယ်။

ဖိုးသူတော် (www.phothutaw.com)
Credit:  ဒေါက်တာလွင်သန့်
 
 
 
ေန႔စဥ္သတင္းအသစ္မ်ားကို Email ပို႔ေပးပါမည္။
သင္၏ Gmail ကို ေအာက္တြင္ ျဖည့္စြက္၍ Submit လုပ္ပါ။
 
 
Top